Motor yağı üretim tarihi nerede yazar ?

Sezgin ÖZDEMİR 10 Kasım 2023

0 350 10 dakika okuma süresi

Motor yağı satın alırken yağın bidona dolum tarihine dikkat etmek gerekir. Yanlışlıkla eski tarihli bir motor yağı alırsanız kullandığınızdan arta kalanı ziyan olacaktır. Daha da önemlisi üretimden yeni çıkmış motor yağı almak yerine aynı parayı bayat yağa vermek kısmen kazıklanmak anlamına gelmektedir.

Motor yağı süt, yumurta, peynir gibi günlük-haftalık üretilen bir şey değildir. Bu nedenle çok yakın üretim tarihli bir ürünü piyasada bulamayabilirsiniz. Ama satın alma tarihi ile üretim tarihi arasında birkaç aydan fazla zaman olmamalı, en kötü seçenek olarak o senenin üretimi olan motor yağını satın almalısınız.

Motor yağı üretim tarihi nerede yazar ?

Öncelikle tüketicinin motor yağı kutusunda yazan tarihin neyi ifade ettiğini bilmesi gerekir;

Üretim tarihi mi ?
Dolum tarihi mi ?
Son kullanma tarihi mi ?

Motor yağı bidonlarına basılan tarih üretilen motor yağının bidona dolum tarihidir. Motor yağlarında son kullanma tarihi yazmaz. Motor yağlarının raf ömrü en az 2 sene, iyi koşullarda saklanırsa 5 senedir.

Tüketiciler satın aldığı motor yağı bidonu veya kutusunda üretim tarihi yazan yeri bulmakta genellikle zorlanmaktadırlar. Bunun sebebi üretim tarihinin (yani yağın bidona dolduruluş tarihi) ürün açıklamasının olduğu yerde değil de bidonun altı veya alt kenar köşeleri, yan tarafları gibi dışarıdan bakılınca kolay görünmeyen yerlerine basılı olmasıdır.

Bidona dolum tarihinin basılmama ihtimali yoktur. Eğer sabırla ararsanız dolum tarihinin basılı olduğunu göreceksiniz. Daha kolay bulmak için bidonu ters çevirip altına bakınız. Genellikle üretim tarihi bidonun altına basılmaktadır. Fakat bunun belli bir standardı bulunmamakta ürün açıklaması ve görseli olmayan herhangi bir yerde bu tarih basılı olabilmektedir.

Bayat yağ kullanmak ne kadar riskli ?

Aslında kutusu açılmamış, yani hava almamış motor yağı üretim tarihinin üzerinden birkaç yıl geçse dahi kullanılabilir durumdadır. Yanlışlıkla 2-3 yıl önce üretilen bir motor yağını satın alsanız dahi bu yağ hala kullanılabilir durumdadır.

Çünkü motor yağını bozan en önemli faktörler nem, oksijen ve ortam kiridir. Her ne kadar sıcaklık da bozulmaya etki etse de ağzı açılmadıktan sonra bir motor yağının durduğu yerde bozulma olasılığı düşüktür.

Fakat içinden bir miktar kullandıktan sonra geri kalanının çabuk bozulmaması için direk güneş almayan, karanlık ve serin bir yerde, kapağı kapalı şekilde muhafaza etmek gerekir.

Shell Motor Yağı üretim tarihi nerede yazar ?

Shell motor yağlarında üretim tarihini bulmak için kutunun üzerine dikkatlice bakmanız gerekir; çünkü bu bilgi diğer markalar gibi ön veya arka etikette basılı bir şekilde yer almaz.

Shell, üretim tarihini kutunun gövdesine lazer baskı (mürekkep püskürtme) ile yazar. Bu bilgiyi bulabileceğiniz yerler ve okuma yöntemi şöyledir:

1. Üretim Tarihi Kutunun Neresindedir?

Kutunun Arka Alt Kısmında: En yaygın yer burasıdır. Arka etiketin hemen altında, plastik gövdenin üzerinde siyah, gri veya bazen silik bir mürekkep çizgisi şeklinde basılıdır.
Kutunun Omuz veya Boyun Kısmında: Bazı ambalajlarda arka tarafta üst kısma yakın, kapağın hemen altındaki kavisli bölgede yer alabilir.
Kutunun Alt Tabanında: Çok nadir de olsa bazı serilerde kutunun en altında basılı olabilir. (Kutunun altındaki yuvarlak kabartma saat grafiği ise plastik ambalajın üretim tarihini gösterir, yağın değil).

Shell Motor Yağı üretim tarihi nerede yazar

2. Lazer Baskı Kodları Nasıl Okunur?

Kutunun üzerinde genellikle iki satır halinde sayılar ve harfler görürsünüz. Shell ambalajlarında tarih yazımı genelde Gün/Ay/Yıl ya da Yıl/Ay/Gün formatındadır.

Örnek Kod Yapısı: 110524 12345678 14:25 PROD. DATE

Buradaki 110524 ifadesi, yağın 11 Mayıs 2024 tarihinde üretildiğini gösterir.
Yanındaki veya altındaki diğer numaralar ise üretim yapılan fabrikanın kodunu, seri numarasını ve dolum saatini (14:25) ifade eder.

⚠️ Önemli İpuçları:

Silinme İhtimali: Lazer baskı mürekkeple yapıldığı için taşıma veya depolama esnasında birbirine sürünerek silinmiş veya çok silikleşmiş olabilir. Işığa doğru eğimli tutarak dikkatli bakmanız gerekebilir.
Raf Ömrü: Shell motor yağlarının kapağı açılmadığı ve doğrudan güneş ışığı almayan, kuru bir yerde saklandığı sürece raf ömrü genellikle 5 yıldır.

Kutuyu elinize alıp arka etiketin altına baktığınızda siyah/gri renkli, noktacıklardan oluşan rakam serisini rahatlıkla görebilirsiniz.

Motor yağı son kullanma tarihi geçerse ne olur ?

Motor yağlarının kutusu üzerinde yiyeceklerdeki gibi net bir “Son Tüketim Tarihi” (STT) yazmaz; bunun yerine “Raf Ömrü” esastır. Shell dahil çoğu büyük üretici, orijinal kapalı ambalajındaki bir motor yağının raf ömrünü ideal saklama koşullarında 5 yıl olarak belirtir.

Eğer bu süre geçtiyse veya kapak açıldıktan sonra yağ uzun yıllar beklediyse (açılmış yağların raf ömrü genellikle 1 yıldır), yağın kimyasal yapısı bozulmaya başlar.

Peki, tarihi geçmiş veya çok uzun süre beklemiş motor yağını araca koyarsanız ne olur? Karşılaşabileceğiniz riskleri şu şekilde özetleyebiliriz:

1. Kimyasal Katkılar Özelliğini Kaybeder (En Büyük Risk)

Modern motor yağlarının %15 ila %30’u koruyucu katkı maddelerinden (katıklardan) oluşur. Bu katıklar; motorun aşınmasını önler, paslanmayı engeller ve kurumu temizler. Zamanı geçen yağda bu katkı maddeleri dibe çöker, ayrışır ve işlevini yitirir. Motoru korumasız bırakır.

2. Viskozite Kararsızlığı Başlar

Yağın akışkanlık dengesi (viskozitesi) bozulur. Yağ ya çok incelerek su gibi olur ya da tam tersine jölemsi, katı bir kıvama bürünür.

Çok incelirse: Metal yüzeyler arasında tutunamaz, film tabakası oluşturamaz ve motor parçalarının birbirine sürterek aşınmasına (hatta yatak sarmasına) neden olur.
Çok kalınlaşırsa: Motor ilk çalıştığında (soğukken) yağ pompası yağı yukarıya, silindirlere rahatça basamaz. Motorun en kritik anı olan ilk çalıştırmada ciddi aşınmalar meydana gelir.

3. Nem ve Oksitlenme (Paslanma)

Kapağı açılmış veya hava sirkülasyonu olan bir yerde beklemiş yağ, havadaki oksijen ve nem ile reaksiyona girer (oksitlenir). Nemlenen yağ motor bloğu içinde çamurlaşma (sludge) yapar. Bu çamur yağ kanallarını tıkayarak motorun yağsız kalmasına yol açabilir. Ayrıca motorun içindeki metal parçalarda korozyona (pasa) neden olur.

Beklemiş Yağın Kullanılabilir Olduğu Nasıl Anlaşılır?

Elinizde tarihi geçmiş veya sınırda olan bir yağ varsa, kesinlikle motora dökmeden önce şunları kontrol edin:

Renk ve Berraklık: Yağ temiz, berrak ve bal renginde olmalıdır. Bulanık, sütlü kahveye dönmüş veya koyu siyah bir renk aldıysa nem çekmiştir, çöp olmuştur.
Tortu Kontrolü: Yağı şeffaf bir kaba döktüğünüzde altında katmanlaşma, tortu, pürüz veya katı parçacıklar görüyorsanız o yağı kesinlikle kullanmayın.
Koku: Ekşi, yanık veya çok ağır bozuk bir koku geliyorsa kimyasal yapısı değişmiştir.

💡 Özetle: 3-5 bin TL’lik bir yağ masrafından kaçınmak için tarihi geçmiş riskli bir yağı kullanmak; ileride yüz binlerce liralık motor rektefiye (tamir) masrafıyla karşılaşmanıza neden olabilir. Eğer yağın ömründen şüphe ediyorsanız, en doğrusu o yağı sadece menteşe yağlamak gibi basit mekanik işlerde kullanmak veya atık yağ merkezine teslim etmektir.

Motul yağ üretim tarihi nerede yazar ?

Motul motor yağlarında üretim tarihi, ambalaj etiketinin üzerinde yazılı olarak yer almaz. Tıpkı Shell ve diğer birçok küresel marka gibi Motul da bu bilgiyi kutunun üzerine lazer baskı (mürekkep püskürtme) yöntemiyle sonradan basar.

Motul ambalajlarında üretim tarihini bulabileceğiniz yerler ve kodu okuma yöntemi şu şekildedir:

1. Üretim Tarihi Kutunun Neresindedir?

Arka Alt Kısımda (En Yaygın Yer): Kutuyu arkasına çevirdiğinizde, büyük etiketin hemen altındaki boş plastik gövdede siyah veya gri renkli, noktacıklardan oluşan bir kod serisi görürsünüz.
Kutunun Yan veya Ön Alt Kısmında: Bazı serilerde ve özellikle 1 litrelik motosiklet/binek araç yağlarında kod, ön yüzün en alt kısmına veya kutunun yan profiline basılmış olabilir.
Kutunun Omuz / Boyun Bölgesinde: Nadiren de olsa kapağa yakın üst kavisli kısımlarda bu lazer baskıya rastlanabilir.

2. Motul Üretim Kodu Nasıl Okunur?

Kutunun üzerinde genellikle şu tarz bir kod yapısı yer alır:

Örnek: 108426M 22/11/24 14:35

Bu kodu okumak oldukça basittir:

22/11/24: Yağın 22 Kasım 2024 tarihinde üretildiğini/doldurulduğunu gösterir (Gün/Ay/Yıl formatında).
14:35: Yağın fabrikadaki dolum saatidir.
108426M: Yağın üretim tesisini, üretim bandını ve ilgili ürünün Lot (Parti) Numarasını gösteren takip kodudur.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gereken Önemli Noktalar:

Kolayca Silinebilir: Bu lazer baskılar kimyasal içerikli mürekkeplerle yapıldığı için nakliye sırasında kutuların birbirine sürtünmesiyle, yağ sızıntısıyla veya depolama esnasında çok kolay silinebilir veya silikleşebilir. Kodu ilk bakışta göremiyorsanız kutuyu ışığa doğru biraz eğerek (yansıtarak) dikkatli bakmayı deneyin.
Kutunun Altındaki Tarih Sizi Yanıltmasın: Bidonun en altında yer alan, plastik içine gömülmüş yuvarlak çark (saat) şeklindeki kabartma grafik yağın değil, plastik bidonun üretildiği tarihi gösterir. Genellikle plastik kutu, yağın kendisinden birkaç ay önce üretilmiş olur.
Orijinallik Kontrolü: Eğer kutunun üzerinde hiçbir şekilde basılı bir parti numarası (Lot kodu) veya üretim tarihi yoksa, o ürünün sahte olma ihtimali yüksektir. Güvenliğiniz için yeni nesil Motul kutularındaki QR kodlarını telefonunuza okutarak ürün orijinalliğini de mutlaka teyit edin.

Not: Orijinal, kapak mantarı açılmamış ve doğrudan güneş ışığı görmeyen kuru bir yerde saklanmış Motul tam sentetik motor yağlarının raf ömrü 5 yıldır.

Elf motor yağı üretim tarihi nerede yazar ?

Elf motor yağlarında da tıpkı kardeş markası Total ve diğer büyük üreticilerde olduğu gibi üretim tarihi ön veya arka kağıt etiketlerin üzerinde direkt olarak yazmaz. Elf, bu bilgiyi ambalaj üretildikten sonra dolum aşamasında kutunun üzerine lazer baskı (mürekkep püskürtme) ile kodlar.

Elf kutularında üretim tarihini bulabileceğiniz yerler ve bu kodları okuma yöntemi şu şekildedir:

1. Üretim Tarihi Kutunun Neresindedir?

Arka Alt Kısımda (En Yaygın Yer): Ambalajın arkasını çevirdiğinizde, büyük etiketin hemen altında kalan boş plastik gövdede siyah, gri ya da bazen sarı renkli noktacıklardan oluşan bir kod serisi görürsünüz.
Ön Yüzün En Altında: Özellikle 1 litrelik şişelerde veya bazı yeni üretim 4L/5L bidonlarda kod, ön etiketin hemen altındaki plastik alana basılmış olabilir.
Kutunun Yan Profilinde veya Omuzunda: Nadiren de olsa kutunun yan tarafındaki dikey şeritte veya kapağa yakın üst kavisli bölgede yer alabilir.

2. Elf Üretim Kodu (LOT Numarası) Nasıl Okunur?

Elf ambalajlarındaki lazer baskı genellikle karmaşık bir LOT (Parti) Kodu ile başlar ve hemen yanında veya altında net bir tarih barındırır. İki farklı tipte kodlama ile karşılaşabilirsiniz:

1. Tip (Net Tarihli Açık Kod): LOT24305A 18/06/25 11:20

Bu tarz bir kodla karşılaştıysanız okuması çok kolaydır. 18/06/25 ifadesi, yağın 18 Haziran 2025 tarihinde üretildiğini/doldurulduğunu net bir şekilde gösterir. Yanındaki 11:20 ise dolum saatidir.

2. Tip (Gömülü / Kriptolu Kod): Bazı Avrupa dolumlu veya eski seri Elf kutularında tarih, LOT numarasının ilk karakterlerine gizlenmiştir. Örneğin kod N350224… gibi başlıyorsa:

İlk Harf (N): Üretildiği fabrikanın kodudur (Örn: Fransa veya Romanya tesisleri).
Sonraki Rakamlar (35): Üretildiği yılın kaçıncı haftası olduğunu belirtebilir veya doğrudan yıl/gün formatı içerir.
Eğer bu tarz karmaşık bir kod varsa ve tarihi net çıkaramıyorsanız, kodun en sonundaki veya altındaki GG/AA/YY dizilimine dikkatlice bakın; genellikle açık tarih yanına eklenir.

⚠️ Önemli İpuçları ve Uyarılar

Kutunun Altındaki Saat Grafiği Sizi Yanıltmasın: Bidonun tabanında plastik içine basılmış yuvarlak, ok işaretli bir çark grafiği görürsünüz. Bu grafik yağın değil, plastik bidonun (ambalajın) üretildiği tarihi gösterir. Yağın gerçek üretim tarihi her zaman yukarıda bahsettiğimiz lazer baskıdır.
Silinmiş Olma İhtimali: Bu mürekkepli lazer baskılar, kutuların nakliye sırasında birbirine sürtmesi veya üzerlerine yağ bulaşması nedeniyle çok kolay silinebilir veya silikleşebilir. Eğer ilk bakışta göremiyorsanız, kutunun alt kısımlarını ışığa doğru yan tutarak parmağınızla hafifçe yoklayın; mürekkebin bıraktığı pütürlü dokuyu hissedebilirsiniz.
Raf Ömrü: Orijinal kapak mührü açılmamış, doğrudan güneş ışığı almayan ve aşırı sıcak/soğuk görmeyen bir yerde saklanan Elf motor yağlarının ideal raf ömrü 5 yıldır.

Castrol edge üretim tarihi nerede yazar ?

Castrol Edge motor yağlarında üretim tarihi, diğer markalardan biraz daha farklı ve detaylı bir kodlama sistemiyle yer alır. Castrol, ön veya arka etiketlerin üzerine doğrudan “Üretim Tarihi: GG/AA/YYYY” şeklinde bir ibare basmaz. Bunun yerine üretim ve dolum bilgileri, bidonun üzerine lazer baskı (mürekkep püskürtme) ile kodlanır.

Castrol Edge ambalajlarında üretim tarihini bulabileceğiniz yerler ve bu kodu okuma yöntemi şu şekildedir:

1. Üretim Tarihi Kutunun Neresindedir?

Castrol Edge kutularında lazer kod genellikle şişenin en altında, arkasında veya yan tarafında yer alır.

Arka veya Ön Yüzün En Alt Kısmı: Ambalajın alt tarafındaki boş plastik alana dikkatlice bakarsanız, kabartmalı değil, mürekkeple yazılmış gri/siyah veya bazen silik bir kod şeridi görürsünüz.
Kutunun Omuz veya Boyun Bölgesi: Bazı üretim serilerinde bu kod kapağa yakın, kutunun üst kavisli kısımlarında yer alabilir.

2. Castrol Üretim Kodu (LOT / Parti Kodu) Nasıl Okunur?

Castrol Edge kutularının üzerindeki lazer baskı genellikle “DE01”, “AT01”, “IT01” veya “BE02” gibi harflerle başlar. Bu harfler yağın dolum yapıldığı ülkeyi gösterir (DE: Almanya, AT: Avusturya, IT: İtalya, BE: Belçika).

Tarihi okumak için bu uzun kod diziliminin ortasındaki rakamlara odaklanmanız gerekir.

Örnek Kod Yapısı: DE01 240825 12345 10:45

Bu kodu şu şekilde çözümleyebilirsiniz:

DE01: Almanya’daki 1 numaralı fabrikada doldurulduğunu gösterir.
240825: İşte aradığınız üretim tarihi burasıdır! Yıl / Ay / Gün veya Gün / Ay / Yıl formatında basılır. Bu koda göre yağ 24 Ağustos 2025 (veya Avrupa formatına göre 25 Ağustos 2024) tarihinde üretilmiştir.
12345: Parti (LOT) numarasıdır.
10:45: Yağın bidona doldurulduğu saattir.

(Bazen kodlama 250824 şeklinde de olabilir. Bu durumda ilk iki hane yılı [2025], sonraki iki hane ayı [08], son iki hane ise günü [24] ifade eder).

⚠️ Önemli Castrol İpuçları ve Sahte Yağ Uyarısı

Kutunun Altındaki Tarih Sizi Yanıltmasın: Castrol Edge bidonunun en altına (tabanına) baktığınızda plastik içine gömülü, üzerinde ok işareti olan yuvarlak bir çark grafiği görürsünüz. Bu grafik yağın değil, plastik bidonun üretildiği tarihi gösterir. Yağın gerçek tarihi her zaman yukarıda bahsettiğimiz lazer mürekkep baskıdır. Bidonun altındaki tarih, lazerle yazan tarihten daha yeni olamaz (Örn: Bidon 2024 üretimi, yağ 2025 üretimi olabilir; bu normaldir).
Lazer Baskı Silinmiş Olabilir: Mürekkep püskürtmeli bu yazılar nakliye sırasında kutuların birbirine sürtmesiyle çok kolay silinebilir. Göremiyorsanız kutuyu ışığa doğru eğerek hafif pürüzlü izleri yakalamaya çalışın.
Orijinallik Kontrolü: Castrol Edge, piyasada en çok sahtesi üretilen yağlardan biridir. Eğer kutunun üzerinde hiçbir şekilde bu lazer baskı (fabrika kodu ve tarih) yoksa veya yazı tırnağınızla kazıdığınızda hemen çıkan kalitesiz bir fotokopi gibiyse o yağın sahte olma ihtimali çok yüksektir. Ayrıca Castrol kutularının kapaklarındaki logoların, kapak halkasıyla tam simetrik birleştiğinden ve yeni kutulardaki QR kod güvenlik sisteminden orijinalliğini mutlaka teyit edin.

Not: Kapağı açılmamış, nemsiz ve doğrudan güneş görmeyen bir yerde saklanan orijinal Castrol motor yağlarının raf ömrü 5 yıldır.

Liqui moly üretim tarihi nerede yazar ?

Liqui Moly motor yağlarında da diğer küresel markalarda olduğu gibi etiket üzerinde doğrudan “Üretim Tarihi: GG/AA/YYYY” gibi açık bir ibare yer almaz. Almanya üretimli olan Liqui Moly, üretim ve dolum bilgilerini ambalajın üzerine lazer baskı (mürekkep püskürtme) yöntemiyle kodlar.

Liqui Moly ambalajlarında üretim tarihini bulabileceğiniz yerler ve bu kodu okuma yöntemi şu şekildedir:

1. Üretim Tarihi Kutunun Neresindedir?

Liqui Moly kutularında bu kod genellikle siyah veya gri renkli küçük noktacıklardan oluşan bir şerit halindedir. En sık şu bölgelerde bulunur:

Arka Alt Kısım (En Yaygın Yer): Kutunun arkasını çevirdiğinizde, büyük bilgilendirme etiketinin hemen altında kalan boş plastik gövdede yer alır.
Kutunun Omuz / Boyun Bölgesi: 1 litrelik ince uzun şişelerde veya bazı özel serilerde, kapağa yakın olan üst kavisli plastik alana basılmış olabilir.
Ön Alt Kısım: Nadiren de olsa bazı ambalajlarda ön etiketin hemen altındaki boşlukta bulunur.

2. Liqui Moly Üretim Kodu Nasıl Okunur?

Liqui Moly, tarihlerini genellikle “Ay / Yıl” formatında şifreli bir LOT (Parti) numarasıyla basar. Kutunun üzerinde genellikle şu tarz 6 veya 7 haneli bir rakam serisi görürsünüz:

Örnek Kod: 108346 05/25 ya da sadece 108346 0525

Bu kodu çözümlemek oldukça basittir:

108346: Yağın fabrikadaki üretim bandını, dolum sırasını ve partisini gösteren LOT numarasıdır.
05/25 (veya 0525): İşte aradığınız üretim tarihi burasıdır! İlk iki hane Ayı, son iki hane ise Yılı ifade eder. Bu koda göre ürün 2025 yılının Mayıs ayında üretilmiştir.

(Bazı güncel serilerde bu tarihin yanına tam gün ve dolum saati de 22.05.25 14:20 şeklinde açıkça eklenebilmektedir).