Önceki yazılarımızda vites belirtmeyen şanzıman arızalarından bahsetmiştik. Örneğin Hata şanzıman sürmeye devam edilebilir hatası gibi.

Bu yazımızda ise hatanın hangi vitesten olduğu mesajda belirtiliyor, yani geri vitesle alakalı bir sorun olduğu belirtiliyor.

Sorun sadece “Geri vites”te olunca kafada bir lamba yanıyor. Çünkü DSG’lerin bazı modellerinde kronik olarak geri vitese geçmeme sorunu yaşanıyordu. Acaba aracını o yılların modellerinden mi bilemiyorum.

Hata şanzıman geri vites takılamıyor ne demek ?

Öncelikle sorun ne değil, onu tespit edelim. Diğer viteslerde sorun olmadığına göre genel bir şanzıman sorunu yok aracınızda.

Yani usta “şanzıman komple değişecek” derse “Höst” diyebilirsiniz.

Peki ne olabilir. Sanki vites seçici ila alakalı mekanik, yazılımsal veya elektriksel bir sorun yaşıyor olabilirsiniz. Sonuçta bu sizin kendi çözebileceğiniz bir mesele değil ama olasılıkları daraltmış olduk.

Bu tür sorunların altından bazen mekatronik kartının iş görmemesi yatabilmektedir. Tamamen yanmamış olabilir ama geri vitese geçme gibi fonksiyonları idare edemiyor olabilir.

Ya da geri vitesle alakalı mekanik bir arıza olabilir. Her ne kadar araç otomatik vites olsa dahi içinde mekanik bir sistem var ve geri vitesle alakalı parçalar şanzıman beyninin sözünü dinlemiyor olabilir.

Öte yandan şanzıman beyni ile alakalı bir sorun da olabilir.

Bu tür arızalarda sorunun yazılımsal kaynaklı olmasını isteriz. Böylece yazılım güncellemesiyle sorun hallolabilir.

Netice itibariyle Hata şanzıman geri vites takılamıyor mesajına sebebiyet verebilecek birkaç unsuru saymaya çalıştım. Arıza tarama cihazının göstereceği arıza kodları olaya daha spesifik yaklaşmamızı sağlayabilir.

Volkswagen araçlarda “Hata şanzıman geri vites takılamıyor” mesajı nedenleri ve çözüm önerileri

Volkswagen grubunda karşılaşılan “Hata: Şanzıman. Geri vites takılamıyor” uyarısı, genellikle DSG (çift kavramalı) şanzıman sistemindeki bir mekanik veya elektronik tutarsızlığın göstergesidir. Bu durum bazen aracın sadece ileri viteslerde (veya sadece çift/tek viteslerde) gitmesine izin veren bir “koruma modu” ile birlikte görülür.

İşte bu hatanın temel nedenleri ve çözüm yolları:

Temel Nedenler

• Mekatronik Ünite Arızası: Şanzımanın beyni olan mekatronik ünitedeki hidrolik basınç kaybı veya solenoid valflerin takılması, geri vitesin seçilmesini engelleyebilir. Basınç tüpünün gevşemesi veya çatlaması bu durumun en yaygın sebebidir.

• Vites Çatalları ve Senkromenç Sorunları: Şanzıman içindeki mekanik vites çatallarının (özellikle geri vites ve 6. vites çatalının) kırılması veya üzerindeki mıknatısların metal çapaklarla dolması sensörlerin hatalı veri okumasına neden olur.

• Elektronik Kart ve Sensör Hataları: Mekatronik içindeki elektronik kartın (beyin) ısınması veya yağ sızması sonucu kısa devre yapması, geri vites sinyalinin gönderilmesini engelleyebilir.

• Kavrama (Debriyaj) Aşınması: Çift kavramalı sistemde geri vitesin bağlı olduğu kavramanın aşırı aşınması veya ısınması vitese geçişi zorlaştırabilir.

Çözüm Önerileri

• Aracı Resetlemeyi Deneyin: Güvenli bir noktada aracı durdurun, kontağı kapatıp 5-10 dakika bekleyin ve tekrar çalıştırın. Bazen geçici yazılım hataları bu şekilde düzelebilir.

• Hata Kodlarını Okutun (OBD-II): Aracın bilgisayara bağlanarak hangi “P” koduyla (örneğin P1735 veya P1736) hata verdiğinin tespit edilmesi gerekir. Bu, arızanın mekatronik mi yoksa mekanik mi olduğunu belirler.

• Mekatronik Onarımı veya Güçlendirilmiş Tüp Uygulaması: Eğer sorun basınç kaybıysa, mekatronik üniteye güçlendirilmiş basınç tüpü kiti uygulanarak sorun çok daha uygun maliyetle çözülebilir.

• Yazılım Güncellemesi ve Adaptasyon: Bazı durumlarda şanzıman yazılımının güncellenmesi veya servis cihazıyla yapılan vites adaptasyonu, vites geçişlerindeki tutarsızlıkları giderebilir.

• İyi Niyet Garantisini Sorgulayın: Aracınız yetkili servis bakımlıysa, bu tip kronik şanzıman hatalarında Volkswagen’in “İyi Niyet Garantisi” kapsamında masrafların büyük kısmını üstlenme ihtimali vardır.

Dikkat: Bu mesajı aldığınızda aracı zorlamaya devam etmek, şanzıman içindeki diğer dişlilere ve kavrama setine zarar vererek masrafın katlanmasına neden olabilir. En kısa sürede uzman bir servise başvurmanız önerilir.

Benzer hata mesajları ve açıklamaları

Volkswagen Grubu (VAG) araçlarda DSG şanzıman sistemi, bir sorun algıladığında sürücüyü farklı hata mesajlarıyla uyarır. Bu mesajlar genellikle sorunun ciddiyetine göre sarı veya kırmızı renkli uyarılarla birlikte ekranda belirir.

İşte en sık karşılaşılan diğer DSG hata mesajları ve anlamları:

1. “Hata: Şanzıman. Yolculuğa devam edebilirsiniz”

Bu mesaj genellikle sistemde kalıcı olmayan veya ikincil bir sensör hatası algılandığında görülür.

• Açıklama: Şanzıman beyni (mekatronik) bir veri hatası almıştır ancak araç hala vites değiştirebilmektedir.

• Neden: Genellikle vites kolundaki mikro şalter arızası veya anlık voltaj düşüşlerinden kaynaklanır.

• Çözüm: Aracı kullanmaya devam edebilirsiniz ancak en kısa sürede serviste hata kodlarını sildirmeli veya sensörü kontrol ettirmelisiniz.

2. “Şanzıman aşırı ısındı. Lütfen durun!”

Özellikle yoğun trafikte veya yokuş yukarı dur-kalklarda görülen bir uyarıdır.

• Açıklama: Şanzıman içindeki kavramaların (debriyaj balataları) sürtünme nedeniyle aşırı ısındığını belirtir.

• Neden: Yarım debriyajda uzun süre kalmak veya aracın yük altında zorlanması.

• Çözüm: Aracı hemen güvenli bir yere çekin, vitesi “N” (Boş) veya “P” konumuna alın ve motoru kapatmadan 5-10 dakika soğumasını bekleyin.

3. “Şanzıman güvenli modda. Geri vites yok”

Bu uyarı, şanzımanın iki ana milinden birinin devre dışı kaldığını gösterir.

• Açıklama: DSG çift kavramalıdır; bir mil 1-3-5-7. vitesleri, diğeri 2-4-6 ve Geri vitesleri kontrol eder. Bu hata, ikinci milin korumaya alındığını gösterir.

• Neden: Mekanik vites çatalı kırılması veya mekatronik solenoid arızası.

• Çözüm: Araç sadece tekli viteslerde (1, 3, 5, 7) ilerleyebilir. Geri vites çalışmaz. Aracı düşük hızda en yakın servise götürmeniz gerekir.

4. “Hata: Şanzıman. Güvenli şekilde durdurun” (Kırmızı Uyarı)

En kritik hata seviyesidir ve genellikle büyük bir donanım arızasına işaret eder.

• Açıklama: Şanzıman artık vites değiştiremeyecek veya güç aktaramayacak durumdadır.

• Neden: Mekatronik ünitesinde tam basınç kaybı, ciddi yağ kaçağı veya ana kart yanması.

• Çözüm: Aracı güvenli bir yere çekin ve kesinlikle sürmeye çalışmayın. Çekici yardımıyla servise götürülmesi en güvenli yoldur.

Hata Mesajlarının Karşılaştırmalı Tablosu

Önemli Hatırlatma: Bu hataların teşhisinde aracın bilgisayara bağlanıp P1735, P17BF, P189C gibi spesifik hata kodlarının okunması, gereksiz parça değişimini önler ve maliyeti düşürür.

Volkswagen grubu araçlarda (VW, Audi, Seat, Skoda) DSG şanzıman için en sık karşılaşılan hata kodları olan P1735, P17BF ve P189C, genellikle mekatronik ünitedeki hidrolik ve elektronik sorunlara işaret eder.

İşte bu hata kodlarının detaylı açıklamaları:

P1735 – Kavrama Konum Sensörü 1 Arızası

Bu kod, şanzımanın vitesleri değiştirmek için kullandığı sensörlerden birinde elektriksel veya mekanik bir tutarsızlık olduğunu gösterir.

• Açıklama: Şanzıman kontrol ünitesi (mekatronik), 1. kavramanın (genellikle 1, 3, 5 ve 7. vitesler) tam olarak hangi konumda olduğunu algılayamaz.

• Nedenleri: Mekatronik içindeki elektronik kart arızası, sensörün kirlenmesi veya vites çatallarındaki mıknatısların metal talaşıyla kaplanması.

• Belirtiler: Aracın bazı vitesleri atlaması, vitese geçerken sarsıntı veya şanzımanın kendini koruma moduna alması.

P17BF – Hidrolik Pompa Sistemi: Oyun Koruması (Pressure Build-up Failure)

DSG şanzımanlarda en çok görülen ve “kronik” olarak adlandırılan hata kodudur.

• Açıklama: Hidrolik pompanın yeterli basıncı üretemediğini veya üretilen basıncın sistemde tutulamadığını belirtir.

• Nedenleri: Genellikle mekatronik içerisindeki basınç tüpünün gevşemesi veya tüpün takılı olduğu döküm gövdenin çatlamasıdır. Bu çatlak nedeniyle sistem sürekli basınç kaybeder ve pompa bu kaybı kapatmak için durmadan çalışır.

• Belirtiler: “Hata: Şanzıman. Yolculuğa devam edebilirsiniz” uyarısı, vites geçişlerinde kararsızlık ve uzun vadede pompanın aşırı ısınarak yanması.

P189C – Yetersiz Basınç Artışı Nedeniyle Fonksiyon Kısıtlaması

Bu kod, genellikle P17BF ile birlikte görülür ve sistemin artık vites değiştirecek kadar bile basınca sahip olmadığını teyit eder.

• Açıklama: Mekanik bir arıza (genellikle sızıntı) nedeniyle sistemdeki hidrolik basıncın eşik değerin altında kaldığını gösterir.

• Nedenleri: Mekatronik gövdesindeki çatlaklar, patlamış basınç tüpü veya mekatronik içindeki conta/ringlerin sızdırması.

• Belirtiler: Aracın vitese hiç geçmemesi, hareket halindeyken boşa düşmesi veya “Güvenli şekilde durdurun” uyarısının ekranda belirmesi.

Çözüm Yolları

Bu hata kodları alındığında izlenecek en maliyet etkin yollar şunlardır:

1. Güçlendirilmiş Basınç Tüpü Kiti: P17BF ve P189C hataları için komple mekatronik değiştirmek yerine, dışarıdan vidalanan “güçlendirilmiş tüp kitleri” (örneğin Kinergo veya yerli üretim çelik kitler) ile sorun çok daha uygun fiyata kalıcı olarak çözülebilir.

2. Kart Revizyonu: P1735 hatası genellikle elektronik kaynaklı olduğu için mekatronik kartının tamiri veya çıkma/sıfır kart değişimi gerekebilir.

3. Yağ Değişimi ve Kalibrasyon: Her türlü müdahale sonrası şanzıman yağının yenilenmesi ve cihazla “Temel Ayar” (Basic Setting) yapılması şarttır.

Bu kodlardan birini aracınızda görüyorsanız, pompanın yanıp masrafı artırmaması için kısa sürede bir şanzıman uzmanına başvurmanız önerilir.